کرمان، بم و لوت: ارگ‌ها، کلوت‌ها و داغ‌ترین نقطه زمین
استان کرمان افراط‌های ایران را یکجا دارد: بزرگ‌ترین شهر خشتی جهان برخاسته از آوار زلزله، کلوت‌های ۱۱ هزارساله تراشیده ۱۲۰ روز باد سیستان، و بیابان لوت — که ناسا داغ‌ترین دمای سطح زمین (۸۰٫۸ درجه ۲۰۲۱) را آنجا ثبت کرد. در شهر کرمان مستقر شوید (۲ تا ۳ روز) برای بم، راین، ماهان و شهداد.
.jpg?width=1600)
ارگ بم: ققنوس خشتی
زلزله ۱۳۸۲ (۶٫۶ ریشتر، ۲۶ هزار کشته) ۷۰٪ این ارگ ۲۵۰۰ ساله جاده ابریشم — بزرگ‌ترین سازه خشتی جهان (۱۸۰ هزار مترمربع) — را با خاک یکسان کرد. دو دهه مرمت یونسکو/ژاپن/ایتالیا باروها، بازار، مسجد و عمارت حاکم را با تکنیک کاهگل اصلی بازسازی کرد. بازدید: ۸ تا ۱۱ پیش از گرما؛ راهنمای ارگ (۸ دلار، ۲ ساعت — داستان آتشکده زرتشتی turned مسجد، تلگرافخانه تحت‌الحمایه انگلیس، زورخانه). از برج دیدبانی غبار دشت کویر را ببینید. بم نو: بازار خرما (مضافتی + زاهدی، ۳ دلار کیلو)، بوم‌گردی نخلستان (۱۲ دلار). با ارگ راین ترکیب کنید (۱۰۰ کیلومتر غرب، سالم‌تر از بم پیش‌زلزله، تا ۱۵۰ سال پیش مسکونی، ۳ دلار، غروب بهترین) — حلقه صبح بم + عصر راین با تاکسی ۳۵ دلار.
کلوت‌های شهداد + لوت: بقا در داغ‌ترین نقطه
شهداد (۱۰۰ کیلومتر شمال‌شرقی کرمان) نگهبان کلوت‌هاست: ۱۴۰×۸۰ کیلومتر پشته یاردانگ موازی تا ۸۰ متر، تراشیده بادهای ۱۲۰ روزه سیستان. تور (فقط مهر–فروردین): هاستل‌های کرمان غروب–ستاره–طلوع می‌چینند (۴۰ دلار با آفرود، شام کمپ شهداد، تلسکوپ). برنامه: ۳ عصر گلدان نبکا (قلعه‌های شنی دور بوته)، ۵ دیدگاه کلوت (راهروهای ساعت طلایی)، ۸ کمپ (قرمه + رصد — لوت تاریک‌ترین آسمان ایران، راه‌شیری + نور منطقةالبروج)، ۵ صبح طلوع (پشته‌ها نارنجی می‌گیرند)، ۷ گندم‌بریان (سنگ‌های آتشفشانی سیاه، داغ‌ترین نقطه) + کاروانسرای شفیع‌آباد + قنات. ایمنی: زمین تابستان ۷۰ درجه در ساعت‌ها می‌کشد — اردیبهشت–شهریور هرگز ظهر وارد نشوید؛ ۴ لیتر آب، GPS، ماهواره‌ای (آنتن نیست). شب زمستان ۵- درجه — کاپشن پر. هرگز تنها کوه‌پیمایی نکنید؛ شیطان گردباد چادر را می‌برد. افزودنی ماهان: بقعه شاه‌نعمت‌الله ولی (مجموعه آبی درویشی، ذکر پنجشنبه‌ها) + باغ فتح‌آباد (باغ قاجار بازسازی‌شده، نورپردازی شبانه) در مسیر.
شهر کرمان: حمام، بازار، آتشکده
مجموعه گنجعلی‌خان (۱۶۱۱، صفوی): حمام-موزه (مجسمه مومی آیین حمام صفوی، ۲ دلار)، کاروانسرا (حالا مدرسه صنایع‌دستی — پته‌دوزی زنده تماشا کنید)، ضرابخانه، چای‌خانه حمام وکیل. مسجد جامع + بازار: راسته مسگری از صفویه می‌کوبد؛ پسته اکبری + کله‌قوچی بخرید (۱۰ دلار کیلو، برداشت شهریور) و شال پته (۲۵ دلار). آتش‌بهرام + موزه زرتشتیان: آتشکده ۱۵۰ ساله با آتش جاودان؛ موزه مردم‌شناسی همسایه (لباس عروس گبری). غذا: بزقرمه (بز-ماست)، خورشت آلوی کرمانی، کلمپه خرمایی، قاووت پودر انرژی (۴۰ گیاه — سوخت کوهنوردان). رستوران: سنتی وکیل (تالار حمام)، حمام گنجعلی. خواب: اخوان (۳۵ دلار، کاروانسرای صفوی)، کمپ شهداد (۲۰ دلار)، بوم‌گردی نخل بم (۱۲ دلار).
صوفی‌گری ماهان + مسیر پسته
بقعه شاه‌نعمت‌الله (ماهان، ۲۵ کیلومتر): مجموعه آبی که درویش‌ها پنجشنبه ۷ عصر ذکر می‌گویند — غیرمسلمانان در صحن خوش‌آمدند، هنگام ذکر پچ‌پچ نکنید. شعر عارف سده هشتم (الهام‌بخش حافظ) ایوان‌ها را پوشانده. همسایه باغ شاهزاده (باغ ایرانی یونسکو): فواره‌های پلکانی سرازیر از شیب کویر، قنات‌خور، جمعه‌ها نورانی — پیک‌نیک با کلمپه کرمانی. مسیر پسته (شهریور): باغ‌های رفسنجان اکبری گرد + احمدآقایی کشیده می‌چینند؛ تعاونی‌ها نمایش شکستن + تست برشته تازه (۸ دلار کیلو در برابر ۱۴ تهران). وکیوم تاریخ‌دار بخرید — پارساله فاسد می‌شود. داستان‌های بم: از راهنما حسن (۲۰ سال سابقه) بپرسید شب ۱۳۸۲ را — خانواده‌اش ۳ روز همسایه‌ها را بیرون کشیدند. موزه یادبود (عکس، نقاشی بچه‌ها) ساکت است، سلفی نگیرید. بازار بازسازی‌شده حالا سه‌شنبه‌ها زورخانه دارد. سفر شما به ۲۰۰+ خانواده مرمت‌کار نان می‌دهد — بمانید، بخورید، خرما بخرید.
لجستیک + هزینه
رسیدن: پرواز تهران–کرمان ۱٫۵ ساعت (۲۵ دلار)، VIP دوازده ساعته (۱۲ دلار)، قطار خواب ۱۲ ساعت (۱۲ دلار). کرمان–بم اتوبوس ۳ ساعت (۴ دلار)، کرمان–شهداد تاکسی ۱٫۵ ساعت (۱۵ دلار). کرمان ۳ شب می‌خواهد (شهر ۱ + بم/راین ۱ + لوت ۱). بهترین مهر–آبان + اسفند (۲۰ تا ۲۸ درجه)؛ آذر–بهمن شب سرد؛ اردیبهشت–شهریور از لوت دوری کنید. هزینه: بم ۵ دلار، راین ۳ دلار، تور لوت ۴۰ دلار، متوسط ۴۵ دلار روزانه. کوله: شال (گردوخاک)، ۴ لیتر آب، چراغ پیشانی، کاپشن پر (شب زمستان)، پاوربانک. آداب: بم‌بازماندگان نسبت به زلزله حساس‌اند — پیش از عکس یادمان‌ها بپرسید؛ لوت یونسکوست — هیچ سوغاتی برندارید (حتی سنگ)، هیچ ردی نگذارید.
برنامه ۳ روزه + سوالات
روز اول کرمان: ۹ حمام-موزه گنجعلی‌خان + ضرابخانه + صنایع کاروانسرا ← ۱۲ ناهار وکیل ← ۲ مسجد جامع + مسگری/پسته بازار ← ۴ آتشکده + موزه ← ۷ ذکر پنجشنبه (ماهان اگر پنجشنبه است) یا چای‌خانه وکیل. روز دوم بم+راین: ۷ تاکسی ← ۹ ارگ بم راهنما ۲ ساعت ← ۱۲ بازار خرما + ناهار نخل ← ۲ ارگ راین غروب ← ۶ ماهان شاه‌نعمت‌الله + باغ شاهزاده شبانه ← برگشت. روز سوم لوت: ۳ عصر آفرود ← نبکا ← ساعت طلایی کلوت ← کمپ شام + تلسکوپ ← ۵ صبح طلوع + گندم‌بریان + قنات شفیع‌آباد ← ۱۰ برگشت، پرواز عصر. هزینه: بلیت ۱۲ دلار، تور لوت ۴۰ دلار، تاکسی روزانه ۳۵ دلار تقسیمی، غذا ۱۲ دلار، خواب ۲۰ تا ۴۵ دلار. جمع ۱۴۰ / ۲۵۰ دلار. آیا لوت واقعاً داغ‌ترین است؟ بله — ۸۰٫۸ درجه سطح ماهواره‌ای (۲۰۲۱)، داغ‌تر از دره مرگ. تابستان می‌شود رفت؟ شهر کرمان باشه (۳۰ درجه خشک، ارتفاع ۱۷۵۰)، ولی ظهر لوت نه.
پیش از رفتن: ضروری‌های کرمان، بم و لوت
ویزا: ۳۰ روز زودتر ای‌ویزا بگیرید (evisa.mfa.ir، جواب ۵ تا ۱۰ روزه)، بعد در فرودگاه امام/شیراز/اصفهان عوارض بدهید و مهر ۳۰ روزه بگیرید؛ گذرنامه آمریکا/انگلیس/کانادا تور لیدردار اجباری ۳۰ تا ۴۵ روز زودتر می‌خواهد. پول: کارت خارجی کار نمی‌کند — یورو/دلار تمیز نو بیاورید، میدان فردوسی تهران یا صرافی مجاز، و همیشه بپرسید تومان یا ریال (۱ تومان = ۱۰ ریال). کارت گردشگری (ماه‌کارت در فرودگاه) برای فروشگاه و اسنپ. بودجه ۲۵ تا ۳۵ دلار کوله‌گرد، ۶۰ تا ۹۰ متوسط. سیم‌کارت + اپ: ایرانسل گردشگری فرودگاه (۵ دلار/۵ گیگ)، فیلترشکن را قبل ورود نصب کنید، و اسنپ/تپسی رهگیری‌شده به‌جای تاکسی خیابانی. آداب: بانوان روسری و لباس پوشیده در ملأعام، آقایان شلوار بلند در شهر؛ برای دست‌دادن نامحرم صبر کنید طرف مقابل پیش‌قدم شود؛ هرگز اماکن نظامی؛ چای اول را با یک تعارف مودبانه رد کنید بعد قبول. جزئیات کامل در راهنمای عملی و راهنمای کامل فارسی — و مطالب انگلیسی. هر ۱۰ دقیقه یک مفهوم تازه گردشگری ایران اینجا منتشر می‌شود.
.jpg?width=1600)
